Dasar Eksport Arang Batu India & Peranan AI Tenaga

AI dalam Minyak & Gas / Tenaga (Petronas & Utiliti Utama)••By 3L3C

India buka laluan eksport arang batu sehingga 50%. Apa maknanya untuk Asia, Malaysia dan pemain tenaga – dan bagaimana AI boleh menjadikan arang batu lebih cekap & rendah karbon.

AI tenagaminyak dan gasarang batuPetronasperalihan tenagapredictive maintenance
Share:

Dasar Eksport Arang Batu India & Peranan AI Dalam Tenaga Serantau

Pada 2024, India meluluskan dasar pertama yang membenarkan eksport arang batu sehingga 50% daripada volume yang dibeli melalui tender baharu yang dipanggil CoalSETU (Coal Linkage for Seamless, Efficient & Transparent Utilisation). Di atas kertas ia hanya kelihatan seperti satu lagi pembaharuan pasaran komoditi. Realitinya, langkah ini memberi isyarat jelas: arus tenaga global sedang berubah, tetapi arang batu masih belum keluar dari pentas.

Untuk pemain tenaga di Malaysia – daripada Petronas hinggalah utiliti besar – perubahan seperti ini bukan sekadar berita antarabangsa. Ia mencorakkan harga bahan api, pola permintaan serantau, dan tekanan terhadap sasaran ESG. Dan di sinilah AI dalam sektor minyak & gas / tenaga menjadi faktor penentu: sama ada arang batu digunakan atau dikurangkan, kelebihan kompetitif akan datang daripada siapa yang paling cekap, paling boleh diramal, dan paling pantas beralih.

Artikel ini mengupas:

  • Apa sebenarnya yang berubah melalui dasar eksport arang batu India
  • Implikasi kepada pasaran tenaga global dan Asia, termasuk Malaysia
  • Bagaimana AI boleh mengoptimumkan penggunaan arang batu dengan lebih bersih dan cekap
  • Di mana kedudukan Petronas dan utiliti besar Malaysia dalam landskap baharu ini

1. Apa Yang Berubah Dengan Dasar CoalSETU India?

Dasar CoalSETU membuka laluan arang batu India digunakan untuk pelbagai industri dan dieksport sehingga 50% daripada jumlah yang diperuntukkan kepada pembeli.

Secara ringkas, beberapa perkara utama berlaku:

  1. Pendekatan tender baharu

    • Kerajaan India meluluskan sistem tender untuk coal linkage di bawah nama CoalSETU.
    • Pembeli boleh dapatkan bekalan arang batu melalui tender dan menggunakannya untuk apa-apa tujuan industri – bukan lagi terhad kepada kegunaan dalaman tertentu.

  2. Hak eksport sehingga 50%

    • Pemegang kontrak arang batu dibenarkan mengeksport sehingga separuh daripada volume yang mereka dapat.
    • Ini membuka ruang India menjadi pemain eksport arang batu yang lebih aktif, bukan sekadar pengimport besar.

  3. Fokus kepada kecekapan dan ketelusan

    • Nama CoalSETU sendiri menekankan Seamless, Efficient & Transparent Utilisation.
    • Matlamat jangka panjang: kurangkan pembaziran, tingkatkan nilai ekonomi, dan modenkan sektor arang batu yang selama ini terkenal dengan isu ketirisan dan inefisiensi.

Konteks besarnya: dunia bercakap tentang net zero, tetapi permintaan arang batu untuk kuasa dan industri masih tinggi, terutamanya di Asia. India memilih pendekatan realistik – memperkemas penggunaan arang batu sambil secara beransur-ansur menambah kapasiti tenaga boleh diperbaharui.

2. Implikasi Kepada Pasaran Tenaga Global & Asia

Eksport arang batu India berpotensi menjejaskan harga, aliran perdagangan dan strategi bahan api utiliti di Asia, termasuk Malaysia.

2.1 Kesan kepada harga dan bekalan serantau

Bila pembekal baharu masuk ke pasaran eksport, beberapa perkara lazim berlaku:

  • Tekanan turun kepada harga
    Lebih banyak pilihan pembekal biasanya mengurangkan kuasa harga sesetengah negara pengeluar tradisional.

  • Diversifikasi sumber bekalan
    Negara Asia yang masih menggunakan arang batu untuk kuasa – seperti Vietnam, Bangladesh, malah sebahagian Malaysia – boleh pelbagaikan portfolio pembekal.

  • Persaingan dengan pengeluar sedia ada
    Australia, Indonesia, Afrika Selatan dan Rusia mungkin perlu melaras semula strategi harga, kualiti, atau kontrak jangka panjang mereka.

2.2 Tekanan terhadap komitmen ESG dan peralihan tenaga

Di peringkat global, ada naratif yang kelihatan bercanggah:

  • Di satu sisi, negara dan syarikat menyatakan komitmen net zero 2050 / 2060.
  • Di sisi lain, langkah seperti dasar eksport arang batu India mengekalkan arus bahan api fosil dalam sistem tenaga.

Untuk syarikat minyak & gas dan utiliti:

  • Hal ini memanjangkan hayat aset arang batu, tetapi juga meningkatkan tumpuan pelabur terhadap bagaimana arang batu itu digunakan – sama ada lebih bersih dan cekap, atau sebaliknya.
  • ESG hari ini bukan hanya tentang “ada arang batu atau tidak”, tetapi sejauh mana intensiti karbon dikurangkan melalui teknologi, termasuk AI.

3. Di Mana Malaysia Dalam Cerita Ini?

Malaysia masih menggunakan arang batu untuk sebahagian besar penjanaan elektrik, walaupun peralihan ke gas, solar, dan tenaga boleh diperbaharui sedang dipercepatkan.

Beberapa realiti di lapangan:

  • Arang batu kekal penting dalam campuran tenaga, khususnya untuk baseload generation.
  • Gas asli (termasuk LNG) dan projek tenaga boleh diperbaharui semakin berkembang, dengan Petronas dan utiliti besar aktif dalam solusi solar, hidrogen, dan digitalisasi grid.
  • Pelan peralihan tenaga negara menekankan pengurangan intensiti karbon, bukan “menutup suis” arang batu secara mengejut.

Ini bermaksud:

  1. Benar, kita bergerak ke arah tenaga lebih bersih, tetapi 5–10 tahun ke hadapan, arang batu masih berada dalam sistem.
  2. Soalan kritikal bukan sekadar “bila nak hentikan arang batu?”, tetapi “bagaimana kita guna setiap tan arang batu dengan paling cekap, paling selamat, dan paling rendah karbon?”

Di sinilah AI dalam sektor tenaga jadi kritikal – bukan hanya untuk minyak & gas, tetapi juga operasi loji arang batu, grid elektrik dan perancangan permintaan.

4. Bagaimana AI Boleh Menjadikan Arang Batu Lebih Cekap & Lebih Bersih

AI tidak menghalalkan arang batu, tetapi ia mengurangkan kesan dan kos arang batu sepanjang tempoh peralihan tenaga.

Dalam siri “AI in Oil & Gas / Energy (Petronas & Major Utilities)”, beberapa corak yang sama berulang: data, automasi, dan pembelajaran mesin digunakan untuk mengurangkan downtime, menjimatkan bahan api dan menurunkan emisi. Pendekatan yang sama boleh – dan sedang – diguna pakai pada aset arang batu.

4.1 Pengoptimuman pembakaran & kecekapan loji

Loji janakuasa arang batu moden ialah sistem kompleks dengan ratusan parameter operasi. AI boleh:

  • Melaras nisbah udara-bahan api secara masa nyata untuk pembakaran optimum.
  • Menganalisis ribuan kombinasi suhu, tekanan dan kadar aliran untuk memaksimumkan kecekapan haba (heat rate).
  • Mengurangkan specific coal consumption (kg arang batu per kWh) sehingga beberapa peratus.

Dalam industri tenaga, peningkatan 1–2% kecekapan pada loji berskala gigawatt boleh bermakna:

  • Penjimatan berjuta-juta ringgit setahun dalam kos bahan api.
  • Pengurangan ratusan ribu tan CO₂ setahun.

4.2 Predictive maintenance untuk aset kritikal

Seperti dalam sektor minyak & gas, predictive maintenance berasaskan AI boleh mengubah cara loji arang batu berjalan:

  • Sensor pada turbin, boiler, conveyor, dan crusher menghantar data berterusan.
  • Model AI mengesan corak getaran, suhu atau tekanan yang menyimpang sebelum kerosakan besar berlaku.
  • Pasukan operasi boleh merancang henti tugas penyelenggaraan sebelum terjadi forced outage yang mahal.

Hasilnya:

  • Less unplanned downtime, jadual penyelenggaraan lebih pintar.
  • Kurang risiko insiden keselamatan di kawasan berdebu dan bertemperatur tinggi.
  • Loji lebih stabil, sesuai dengan keperluan grid moden yang juga perlu menampung output solar dan angin yang berubah-ubah.

4.3 Pemantauan emisi secara masa nyata

AI juga membantu dari sudut environmental compliance:

  • Data daripada Continuous Emissions Monitoring Systems (CEMS) dianalisis secara masa nyata.
  • Model pembelajaran mesin boleh meramal kenaikan NOx, SO₂ atau partikulat bila tetapan operasi tertentu digunakan.
  • Sistem automasi boleh menyesuaikan operasi atau mengaktifkan kawalan emisi tambahan sebelum had peraturan dilanggar.

Untuk syarikat yang terdedah kepada tekanan pelabur dan penarafan ESG, data emisi yang tepat dan boleh diaudit menjadi aset reputasi yang besar.

4.4 Rantaian bekalan arang batu yang lebih pintar

Dasar eksport India akan menambah kerumitan kepada logistik dan perancangan bekalan arang batu serantau. AI boleh membantu di sini:

  • Model peramalan harga dan permintaan berdasarkan data makroekonomi, cuaca, dan corak penggunaan industri.
  • Pengoptimuman jadual penghantaran dan pengurusan stok di terminal dan loji.
  • Penilaian kualiti arang batu (kalori, abu, sulfur) dan pengadunan optimum (coal blending) untuk capai spesifikasi loji dengan kos minimum.

Bagi utiliti besar Malaysia, ini bermaksud kurang kejutan kos, kurang risiko kekurangan stok, dan operasi lebih stabil walaupun pasaran global berubah.

5. Peluang Untuk Petronas & Utiliti Besar Malaysia

Syarikat tenaga yang memimpin dalam AI bukan sahaja mengurus risiko arang batu, tetapi menggunakan tempoh peralihan ini untuk membina kelebihan digital yang berkekalan.

Dalam konteks Malaysia dan rantau ini:

5.1 Menggabungkan pengalaman minyak & gas dengan aset kuasa

Petronas dan syarikat minyak & gas lain sudah lama:

  • Menggunakan AI untuk pemodelan reservoir, pengoptimuman pengeluaran, dan keselamatan operasi lepas pantai.
  • Membina pusat kecemerlangan data dan pasukan sains data dalaman.

Kekuatan ini boleh dipindahkan ke:

  • Aset penjanaan elektrik (gas & arang batu).
  • Projek tenaga boleh diperbaharui dan sistem storan.
  • Rangkaian gas dan utiliti bandar.

Pendek kata, apa yang telah berjaya dalam “AI in Oil & Gas” boleh diperluas kepada “AI in Energy” secara menyeluruh.

5.2 Model operasi hibrid: arang batu + tenaga boleh diperbaharui + AI

Realiti rantau Asia ialah campuran tenaga hibrid:

  • Arang batu dan gas untuk baseload dan kestabilan grid.
  • Solar, hidro dan angin untuk mengurangkan intensiti karbon.
  • Dalam beberapa tahun, mungkin hidrogen dan storan bateri berskala grid.

AI menjadi “otak” yang:

  • Menentukan bila loji arang batu patut dikurangkan output kerana solar sedang tinggi.
  • Mengoptimumkan dispatch berdasarkan kos bahan api, harga pasaran, dan emisi.
  • Memberi gambaran menyeluruh tentang kos setiap MWh termasuk kos karbon.

Syarikat yang serius tentang peralihan tenaga perlu melihat: adakah strategi AI kami sejajar dengan strategi dekarbonisasi kami? Atau kedua-duanya bergerak dalam silo berasingan?

5.3 Dari pematuhan ke kelebihan pasaran

Ada dua cara melihat tekanan ESG dan dasar baharu global seperti langkah India:

  1. Sekadar pematuhan – buat minimum untuk patuh regulasi.
  2. Sebagai pemacu inovasi – guna tekanan ini untuk melabur dalam AI, automasi dan bakat digital.

Pengalaman saya secara umum: syarikat yang memilih pilihan kedua biasanya:

  • Mempunyai kos operasi lebih rendah dalam jangka sederhana.
  • Lebih menarik kepada bakat muda yang mahu bekerja dalam organisasi yang moden dan berimpak.
  • Lebih bersedia menghadapi perubahan dasar karbon, cukai, dan harga bahan api.

6. Langkah Praktikal Untuk Pemain Tenaga Di Malaysia

Untuk pemimpin di syarikat minyak & gas, utiliti dan industri berat, perubahan dasar seperti CoalSETU di India boleh dijadikan pemangkin tindakan.

Beberapa langkah praktikal:

  1. Audit digital untuk aset arang batu & kuasa

    • Kenal pasti di mana sensor sudah ada, di mana data wujud tetapi tidak dimanfaatkan.
    • Nilai potensi penjimatan bila AI digunakan untuk kecekapan pembakaran, maintenance dan emisi.

  2. Pilot projek AI yang fokus kepada ROI jelas

    • Mulakan dengan satu loji atau satu aset kritikal.
    • Tetapkan metrik: pengurangan specific coal consumption, penurunan downtime, atau peningkatan faktor kapasiti.

  3. Bangunkan pelan bakat dan kolaborasi

    • Latih jurutera operasi supaya selesa membaca dashboard AI, bukan hanya laporan manual.
    • Bekerjasama dengan rakan teknologi dan institusi tempatan untuk mempercepat pembangunan model.

  4. Selaraskan dengan strategi ESG & peralihan tenaga

    • Pastikan setiap projek AI dikaitkan dengan sasaran karbon dan kecekapan tenaga yang jelas.
    • Gunakan kejayaan awal sebagai bahan komunikasi kepada pelabur dan pihak berkepentingan.

Penutup: Arang Batu Sedang Berubah, AI Menentukan Siapa Yang Menang

Dasar eksport arang batu India melalui CoalSETU menunjukkan satu perkara penting: arus tenaga global tidak berpusing 180° dalam semalam. Arang batu belum lenyap, tetapi cara ia diurus dan digunakan sedang berubah dengan pantas.

Bagi Malaysia, terutama pemain seperti Petronas dan utiliti besar, ini masa yang sesuai untuk mempercepat penggunaan AI dalam operasi tenaga – dari minyak & gas, ke loji arang batu, hingga ke tenaga boleh diperbaharui. Siapa yang berjaya menjadikan setiap unit tenaga lebih cekap, lebih selamat dan lebih rendah karbon akan berada di hadapan bila peralihan tenaga memasuki fasa seterusnya.

Persoalannya sekarang: adakah strategi AI tenaga anda sudah bersedia untuk 5–10 tahun akan datang, atau masih terperangkap dalam cara fikir arang batu lama?