Pelaburan AI & Tenaga Nuklear: Pengajaran Untuk Malaysia

AI dalam Kerajaan & Sektor Awam••By 3L3C

New York labur USD40 juta untuk latihan AI & tenaga nuklear. Apa pengajaran untuk Malaysia dalam melaksana MyDIGITAL dan AI sektor awam?

AI sektor awamMyDIGITALbandar pintarlatihan AIdasar teknologi kerajaan
Share:

AI, Tenaga Nuklear dan Signal Jelas Dari New York

New York baru sahaja mengumumkan pelaburan tambahan USD40 juta (kira-kira RM188 juta) untuk latihan tenaga kerja dalam tenaga bersih, dengan fokus pada AI dan tenaga nuklear lanjutan. Bukan projek PR, tapi dana sebenar yang diagih ke sekolah teknikal, kolej komuniti, universiti dan kesatuan pekerja selama empat tahun.

Langkah ini datang pada masa banyak kerajaan dunia – termasuk Malaysia – bergelut dengan soalan yang sama: bagaimana nak sediakan tenaga kerja sektor awam dan ekonomi untuk era AI dan tenaga bersih, tanpa tertinggal dari segi keselamatan, kemahiran dan daya saing?

Dalam siri AI in Government & Public Sector ini, artikel kali ini melihat apa yang New York buat, kenapa pendekatan mereka masuk akal, dan apa yang Malaysia boleh ambil sebagai panduan, selari dengan Malaysia Digital Economy Blueprint (MyDIGITAL) dan Aspirasi Malaysia Madani.

Apa Sebenarnya New York Sedang Buat?

Ringkasnya, New York sedang gunakan dana awam untuk dua perkara besar:

  1. Membina tenaga kerja tenaga nuklear lanjutan
  2. Melatih rakyat dalam kerjaya berkaitan AI dan sistem kuasa maju

Dana USD40 juta yang diluluskan oleh New York Power Authority (NYPA) akan diagihkan kepada:

  • Sekolah menengah teknikal
  • Kolej komuniti
  • Universiti
  • Kesatuan pekerja dan organisasi latihan lain

Fokus mereka merangkumi:

  • Latihan teknikal nuklear dan retraining pekerja sedia ada
  • Kursus dan program perantisan (apprenticeship)
  • Program khusus untuk kerjaya berpermintaan tinggi seperti:
    • kecerdasan buatan (AI)
    • perdagangan elektromekanikal (electromechanical trades)
    • sistem kuasa lanjutan untuk tenaga boleh diperbaharui

Gabenor Kathy Hochul menyatakan dengan jelas: pelaburan ini ialah tentang pekerjaan berkualiti tinggi yang akan wujud 5–15 tahun lagi, bukan sekadar menampal keperluan hari ini.

Kerajaan negeri tidak hanya beli teknologi; mereka bina manusia yang boleh urus, kukuh dan menambah baik teknologi tersebut.

Ini satu perbezaan besar berbanding projek digital kerajaan yang hanya fokus beli sistem, tanpa strategi tenaga kerja jangka panjang.

Kenapa Pelaburan AI Dalam Sektor Awam Jadi Kritikal

Untuk konteks Malaysia, pelaburan seperti ini bukan lagi “nice to have”. AI dalam kerajaan dan sektor awam sudah jadi prasyarat untuk beberapa agenda besar negara:

  • Pelaksanaan Malaysia Digital Economy Blueprint (MyDIGITAL)
  • Pembangunan bandar pintar (smart city)
  • Automasi perkhidmatan awam (lesen, permit, bantuan sosial, kesihatan)
  • Analitik keselamatan dan pengawasan untuk keselamatan nasional
  • Pengurusan tenaga dan grid pintar selari dengan agenda tenaga boleh baharu

Realitinya, AI bukan sekadar teknologi; ia ekosistem kemahiran.

Tanpa pegawai kerajaan, jurutera, perancang bandar, dan penggubal dasar yang faham AI (bukan sekadar boleh sebut buzzword), kita akan:

  • Beli sistem mahal tapi kurang digunakan
  • Bergantung 100% pada vendor luar tanpa knowledge transfer
  • Terdedah kepada risiko bias algoritma, kebocoran data dan isu etika

New York nampak perkara ini lebih awal. Sebab itu mereka jadikan latihan AI sebagai sebahagian strategi tenaga bersih dan infrastruktur, bukan projek IT terasing.

4 Cara Latihan AI Menyokong Bandar Pintar & Keselamatan Awam

Kalau kita kaitkan dengan keperluan Malaysia, latihan AI yang terancang boleh memberi impak terus kepada smart city dan keselamatan awam.

1. Analitik video dan pengawasan bandar

Dengan latihan yang betul, pegawai pihak berkuasa tempatan dan pasukan keselamatan boleh menggunakan AI untuk:

  • Menganalisis rakaman CCTV secara masa nyata
  • Mengesan pola luar biasa (tingkah laku mencurigakan, kemalangan, kesesakan luar biasa)
  • Menjana amaran awal untuk pusat kawalan bandar

Tanpa latihan, sistem sebegini hanya jadi "screen besar cantik" di pusat operasi bandar pintar.

2. Pengurusan trafik dan pengangkutan awam

AI boleh bantu:

  • Mengoptimumkan lampu isyarat berdasarkan aliran trafik sebenar
  • Meramal kesesakan mengikut masa, cuaca, acara besar
  • Menyusun jadual bas/rel berdasarkan permintaan sebenar, bukan anggaran kasar

Tapi algoritma trafik hanya berkesan jika ada juruanalisis data dan jurutera bandar yang faham cara baca output dan betul-betul guna dalam perancangan.

3. Respons kecemasan yang lebih pantas

Dengan integrasi data 999/112, CCTV, sensor banjir dan cuaca, AI boleh bantu:

  • Kenal pasti insiden kritikal lebih awal
  • Cadangkan laluan paling pantas untuk ambulans atau bomba
  • Agihkan sumber kecemasan mengikut keutamaan dan kapasiti sebenar

Ini perlukan latihan khusus kepada pasukan keselamatan – bukan sahaja guna sistem, tapi faham had dan risiko AI dalam situasi kritikal.

4. Perlindungan siber sektor kerajaan

Apabila lebih banyak sistem kerajaan menggunakan AI, permukaan serangan siber juga meningkat. Latihan AI dalam sektor awam patut merangkumi:

  • Penggunaan AI untuk pengesanan anomali dalam rangkaian kerajaan
  • Kefahaman bagaimana model AI sendiri boleh dieksploit
  • Amalan secure AI development untuk aplikasi dalaman

New York mengaitkan latihan AI dengan sistem kuasa lanjutan dan tenaga nuklear. Malaysia boleh lakukan hal sama dengan menghubungkan latihan AI kepada:

  • Grid tenaga nasional dan projek tenaga boleh baharu
  • Sistem identiti digital nasional
  • Infrastruktur kritikal seperti air, pengangkutan dan kesihatan

Pengajaran Untuk Malaysia Dari Strategi New York

Daripada apa yang New York lakukan, ada beberapa prinsip yang sangat relevan untuk Malaysia.

1. Jadikan latihan AI sebahagian dasar tenaga kerja negara

Di New York, dana ini datang daripada pihak berkuasa tenaga negeri, bukan hanya kementerian pendidikan atau IT. Isyaratnya jelas:

AI dianggap komponen infrastruktur – sama penting dengan jalan raya dan grid elektrik.

Untuk Malaysia, latihan AI sektor awam patut disepadukan dalam:

  • Rancangan Malaysia Ke-13 akan datang
  • Pelan tindakan MyDIGITAL & Ekonomi Madani
  • Dasar tenaga negara dan R&D teknologi

Bukan sekadar modul kecil di hujung pelan digital.

2. Fokus pada “pekerjaan masa depan”, bukan kursus umum

New York secara spesifik menyasar:

  • Kerjaya dalam AI, electromechanical trades, dan sistem kuasa lanjutan
  • Pekerjaan berkaitan tenaga nuklear maju yang memerlukan gabungan kemahiran digital dan teknikal berat

Malaysia boleh buat perkara sama dengan menyenaraikan kerjaya sasaran seperti:

  • Juruanalisis data dan AI untuk kementerian & PBT
  • Pakar AI untuk keselamatan siber kerajaan dan pusat data nasional
  • Jurutera sistem bandar pintar (trafik, utiliti, pengurusan sisa)
  • Pegawai dasar awam yang mahir AI governance dan etika data

Apabila sasaran jelas, kurikulum dan kerjasama industri lebih mudah dibina.

3. Libatkan rangkaian penuh: sekolah, IPT, kesatuan & industri

Pendekatan New York menarik kerana mereka tidak bergantung pada satu jenis institusi sahaja. Mereka guna campuran:

  • Sekolah teknikal – untuk laluan awal dan TVET
  • Kolej komuniti – untuk reskilling dan upskilling tenaga kerja
  • Universiti – untuk penyelidikan dan program lanjutan
  • Kesatuan pekerja – untuk latihan pekerja sedia ada dan standard kemahiran

Malaysia sudah ada ekosistem TVET, politeknik, universiti awam dan swasta. Apa yang kurang biasanya ialah:

  • Penyelarasan kurikulum dengan keperluan sebenar kerajaan dan industri
  • Program latihan semula berskala besar untuk penjawat awam pertengahan kerjaya

Model seperti New York ini boleh diadaptasi sebagai konsortium latihan AI sektor awam, diketuai oleh kerajaan pusat dengan kerjasama negeri dan pihak swasta.

4. Satukan AI dengan agenda tenaga dan kelestarian

Ramai tengok AI sebagai isu digital semata-mata. New York gabungkan AI + tenaga nuklear + tenaga bersih + tenaga kerja dalam satu pakej polisi.

Untuk Malaysia yang sedang mengukuhkan agenda tenaga boleh baharu dan kelestarian, langkah sama boleh diambil:

  • AI untuk pengurusan beban tenaga dan grid pintar
  • AI untuk ramalan permintaan tenaga mengikut sektor dan kawasan
  • AI untuk pemantauan alam sekitar, banjir, dan perubahan iklim tempatan

Ini bukan sahaja menyokong MyDIGITAL, tapi juga sasaran ESG dan komitmen perubahan iklim negara.

Apa Yang Kerajaan & Agensi Malaysia Boleh Buat Sekarang

Berikut beberapa langkah praktikal yang saya rasa realistik untuk Malaysia dalam 12–24 bulan akan datang, terutamanya bagi kementerian, kerajaan negeri, PBT dan agensi pusat.

1. Audit kemahiran AI dalam sektor awam

Sebelum bercakap tentang kursus, kerajaan perlu tahu:

  • Berapa ramai penjawat awam yang sudah ada pendedahan asas data & AI
  • Di mana jurang utama – adakah di peringkat teknikal, pengurusan, atau dasar
  • Unit mana yang paling kritikal untuk dipercepatkan (contoh: MAMPU, KPKT, KDN, KKM, PBT besar)

Audit ini tak perlu kompleks. Soal selidik terancang + temubual terfokus sudah cukup sebagai permulaan.

2. Bentuk “AI Talent Track” sektor awam

Bukan semua penjawat awam perlu menjadi saintis data. Tapi kerajaan perlu satu laluan kerjaya khusus, contohnya:

  • AI & Data Analyst Track – fokus analitik dan pelaporan
  • AI Engineer Track – fokus pembangunan model dan integrasi sistem
  • AI Policy & Governance Track – fokus pada dasar, etika, dan pengawalseliaan AI

Setiap track datang dengan keperluan kompetensi, insentif, dan laluan kenaikan pangkat yang jelas.

3. Perluaskan program perintis AI dalam agensi terpilih

Ikut gaya New York, dana awal patut diberi secara kompetitif kepada:

  • Beberapa universiti & politeknik untuk bangunkan modul AI khusus sektor awam
  • Beberapa kerajaan negeri atau PBT untuk projek smart city berasaskan AI yang disertai komponen latihan tenaga kerja

Contoh projek:

  • Sistem ramalan dan pengurusan banjir berasaskan AI di negeri berisiko tinggi
  • Pusat kawalan bandar pintar dengan analitik video AI di bandar-bandar utama
  • Chatbot kerajaan yang diurus oleh pasukan dalaman yang sudah dilatih

4. Wujudkan garis panduan nasional latihan AI bagi sektor awam

Supaya usaha tak terpecah-pecah, kerajaan pusat (melalui MAMPU / MOSTI / MOF) boleh mengeluarkan garis panduan yang merangkumi:

  • Tahap kompetensi minimum AI & data untuk kumpulan perkhidmatan tertentu
  • Senarai modul teras yang digalakkan (contoh: asas data, etika AI, keselamatan siber berkaitan AI)
  • Keperluan knowledge transfer dalam semua projek AI yang dibiayai kerajaan

Penutup: Jika New York Boleh, Malaysia Tiada Alasan Untuk Ketinggalan

Pelaburan USD40 juta New York dalam latihan AI dan tenaga nuklear tunjukkan satu perkara penting: kerajaan yang serius tentang masa depan tidak hanya membeli teknologi, mereka melabur dalam manusia yang akan mengurus teknologi itu.

Untuk Malaysia, kalau MyDIGITAL dan agenda AI dalam sektor kerajaan & sektor awam benar-benar mahu memberi impak, kita perlu pendekatan yang serupa:

  • AI sebagai sebahagian infrastruktur nasional, bukan projek sampingan IT
  • Latihan tenaga kerja sebagai komponen wajib dalam setiap pelaburan teknologi besar
  • Kerjasama rapat antara kerajaan, institusi pendidikan, industri dan komuniti profesional

Soalan besarnya sekarang bukan lagi sama ada Malaysia perlu melabur dalam latihan AI sektor awam – itu sudah jelas. Soalannya ialah: adakah kita berani melabur pada skala yang setimpal, dengan fokus jangka panjang seperti yang dilakukan New York?

Jika jawapannya ya, masa terbaik untuk bermula ialah sebelum projek AI dan bandar pintar kita berkembang terlalu besar tanpa asas kemahiran yang kukuh.

🇲🇾 Pelaburan AI & Tenaga Nuklear: Pengajaran Untuk Malaysia - Malaysia | 3L3C